Iris gele lis
Iris foto Maria Trepp
trof ik ook bij mijn uitstapje na Florence (de stad van de Iris!] een buitengewoon mooie iris aan in de tuin van mijn oom.
Geel-rode iris
Iris foto Maria Trepp
gele iris in de avond
Iris foto Maria Trepp
Iris foto Maria Trepp
De blauwe iris, die erg goed past bij het sprookje van Herman Hesse, “Iris” dat zo begint:
Blauwe iris
`In het ontluikend voorjaar van zijn kindsheid wandelde Johannes door de groene tuin. Onder de bloemen van zijn moeder was er een, die hem bijzonder lief was: zwaardlelie heette zij. Hij vlijde zijn wang tegen haar langwerpige, lichtgroene bladeren, legde zijn vingers tastend tegen haar scherpe punten, snoof diep de geur op van het grote, wonderlijke bloeisel en keek lang achtereen naar binnen. Daar rezen lange reeksen gele vingers omhoog uit de bleekblauwe bloembodem, en daartussendoor leidde een doorschijnend pad naar de diepere regionen van de kelk en het verre, blauwe geheim van het bloeisel. Die was hij ten zeerste toegedaan, langdurig keek hij naar binnen en zag de gele, delicate delen nu eens als een gouden omheining langs de paleistuin en dan weer als een dubbele reeks van fraaie droombomen met daartussenin de geheimzinnige weg naar het inwendige, transparant en doorregen met levende aders, breekbaar als glas. De welving beschreef een boog, en verder naar achteren ging het pad tussen de gouden bomen tot op oneindige diepte verloren tussen onvoorstelbare afgronden, terwijl daaroverheen de violette gewelven een majesteitelijke kromme volgden en toverachtig ijle schaduwen wierpen op het stille, popelende wonder. Johannes wist dat dit de mond was van de bloem, dat voorbij de gele pronkgewassen in de blauwe krocht haar hart en gedachten waren endergebracht, en dat haar adem en haar dromen via deze riante, doorschijnende, glazig geaderde weg in en uit gingen. En naast de grote bloemtuil stonden kleinere, die nog niet open gegaan waren, op stevige, sappige stelen in een kelkje van bruinachtig groene wikkels; daaruit drong de jonge bloesem stil doch vastbesloten naar voren, stevig ingepakt in lichtgroen en lila tot bovenaan toe, waar het jonge, diepe violet in exacte, zorgzame rolletjes zijn tere punten aan het licht bracht. En ook op deze stevig in elkaar gedraaide, jonge bloemblaadjes tekende zich reeds een netwerk van adertjes en honderdvoudige patronen af. `
……………………………………………………………………………………………………………………………………..
Vincent van Gogh heeft de blauwe irissen meerdere malen geschilderd:
Vincent van Gogh, Irissen,1889
Vincent van Gogh, Irissen,1890
De wikmedia-user Jebulon heeft een paar zeer mooie foto’s op wikimedia geplaatst:
Iris_Sig._Na._Chiara_I wikimedia commons Jebulon
Iris_Marcel_Turbat l wikimedia commons Jebulon
Iris_iron_strip wikimedia commons Jebulon
Iris_barbata_elatior wikimedia commons Jebulon
Iris Gay parasol wikimedia commons Jebulon
Iris_japonica wikimedia commons Bouba
user Bouba
Iris variegata wikimedia common user Kor!an
user Kor!an
Hier een moooie Jugendstil-vaas met iris:
en een Tiffany-theescherm met Iris:
Hier een klassieke Leda van Leonardo da Vinci:
en van Michelangelo:
In de Volkskrant (27-11) zag in een mooie afbeelding van een tekening van Charlotte Mutsaers “Leda”.
Hier een paar moderne Leda’s:
Paul Cezanne, Leda
Bij Klimt is de zwaan zwart- apart!
Andre Lhote, Leda, 1930 (mijn favoriet)
Gerrit Bolhuis, Leda (tekening 1955)
Gerrit Bolhuis, Leda (gezien Museum Beelden aan Zee juli 2009)
William Turnbull, Leda, 1985 ( Museum Beelden aan Zee)
Leda en de zwaan zijn hier een eenheid
Nog een Leda uit Beelden aan Zee, zie hier bij Solvejg
Constant, Leda, 1993
Zie ook: Zwanen in de moderne kunst
Vertalen Duits Vertaalbureau Duits
.
Het opvallendste kunstwerk van Michael Raedecker hangt niet in het GEM in Den Haag (waar nu een een tentoonstelling van Raedecker te zien is: Boeiende borduur-schilderkunst van Michael Raedecker) maar ernaast in het Gemeentemuseum; in de tentoonstelling “Voorbij de horizon”.
Het heet “Reflex”.
Een van mijn
Lievelings-
woorden.
Michael Raedecker, Reflex, 2003 (zwaan)
Michael Raedecker, Reflex, 2003 (zwaan, detail 1)
Michael Raedecker, Reflex, 2003 (zwaan, detail2)
En dan
de zwaan,
een
van mijn lievelingsmotieven,
dat hier ook al vaak langs kwam:
Zwanen in de moderne kunst
Naar aanleiding van de opmerking van Jde Kat hier nog een klassieke dode zwaan uit het Museum Boijmans:
Jan Weenix, Dode zwaan, 1716
En hier nog de dode zwaan van Floris Verster, een tip van George:
Floris Verster, Dode zwaan, 1886
Vertalen Duits Vertaalbureau Duits
.
Iris en zwaan; een natuurlijke en mooie combinatie en ook een combinatie die veel terug te vinden is in de kunst.
‘De Japanse kunst is iets als de primitieven, als de Grieken, als onze oude Hollanders, Rembrandt, Potter, Hals, Vermeer, Van Ostade, Ruisdael. Dat kent geen einde.’
Vincent van Gogh aan zijn broer Theo, Arles, 15 juli 1888
Zie ook de tentoonstelling
23.09.11_15.01.12 in het Van Goghmuseum Amsterdam
Theo van Hoytema, Zwanen met goudenregen en irissen, 1900
(nu te zien in het Museum Boijmans)
Theo van Hoytema, Zwanen in de vijver, 1898
Theo van Hoytema is vooral bekend geworden door zijn sprookjesboek-illustraties (o.a. ‘Het lelijke Eendje’ van H.C Andersen) en zijn kalenders.
“Schetsen en studies in de vrije natuur.. vormden de basis voor zijn werk. Invloeden van de Art Nouveau en Japanse kunst verwerkte hij op eigen wijze.”
————————
Vertalen Duits Vertaalbureau Duits
.
Hier het passende muziekje bij deze foto’s of bekijk de diashow op You Tube
Maan en zwaan komt men ook tegen in de mooie romantische schilderijen en tekeningen van Caspar David Friedrich, die nu in de Hermitage in Amsterdam getoond worden. Ik heb een kleine diashow gemaakt met Maan en Zwaan bij Caspar David Friedrich (met veel meer overigens dan wat in Amsterdam hangt, maar de zwanen zijn in ieder geval in Amsterdam te zien en ook een of twee maan-schilderijen).
—————————————————————————————————–
Kees Stip
Op een zwaan
Waarheen hief in het licht der maan
een regelrechte sprookjeszwaan
de statie van zijn witte steven?
Of werd hij door een droom gedreven?
‘Ik word,’ zo sprak hij tot een elf,
‘door niets gedreven, ik drijf zelf.’
