Wetenschap Kunst Politiek

Romantische Japanse maanprenten van Yoshitoshi

11 comments

In het Leidse Japanmuseum Sieboldhuis  zijn tot 4 maart  2012 topstukken van de Japanse prentkunstenaar Tsukioka Yoshitoshi (1839-1892) te zien in de tentoonstelling “Maanlicht, mysterie en schoonheid”.


Yoshitoshi is een meester van de Japanse kleurenhoutsnede, in het bijzonder van het Ukiyo-e, een vorm van houtsnede die sinds het midden van de 18e eeuw ook in Europa populair werd en een grote invloed had op de Europese kunstwereld van het fin-de-siècle  (zie ook mijn vele blogs over het verband tussen Japanse kunst en 19e eeuwse Europese kunst).

 


Deze prenten zijn boeddhistisch geïnspireerd  en drukken vaak het vergankelijke, vluchtige karakter van de werkelijkheid uit. De volgende prent leert dat je NIET naar de vinger van de boeddhistische monnik moet kijken maar naar de maan zelf:


Beroemd zijn Yoshitoshi’s A Hundred Views of the Moon, waar hij motieven uit Chinese en Indiaanse legendes en uit Kabuki en Noh theater illustreert.

 

Maria Trepp

www.passagenproject.com

 

deze tekst staat ook op mijn Duitse  blog

www.passagenproject.com/blog1

 

 

Iris bloem in de kunst

2 comments

In de loop van de jaren heb ik heel veel over kunst geblogd. Ik heb veel plezier om kunst naar thema en motief te ordenen.

Hier het eerste van mijn bloemen-in-de-kunst-blog: de iris.

Albrecht Dürer, Florentine Iris, 1503

Claude Monet, Fields with irises, 1887

Claude Monet, Fields with irises, 1887

Claude Monet, Fields with irises, 1887

Vincent van Gogh, Irissen, 1889

Vincent van Gogh, Irissen, 1889

Vincent van Gogh, Irissen, 1889

Vincent van Gogh, Irissen, 1890

Vincent van Gogh, Irissen, 1890

Vincent van Gogh, Irissen, 1890

Emil Nolde, Iris, 1916

Karl Schmidt-Rottluff,  Schwertlilien, 1925

 

De iris is een geliefd Jugendstil-motief afkomstig van Japanse prenten en voorwerpen.

Hier eerst vorbeelden van Japanse irissen:

 

<

Courtisane met iris; courtisan with irises 1861

Hokusai, IJsvogel met Shaga iris; kingfisher with shaga iris

Utagawa Hiroshige, Iris

Irissen Hokusai

 

Hier enkele  kimono’s met iris:

 

kimono_kersenbloesem/ cherry bloem and iris

Kimono with river and iris

 

Silk kimono with beautiful iris

 

…en hier Jugendstilvasen met irisen:

 

 

Gele iris vaas Jugenstil

 

 

Iris Paradijsvogel Jugenstil bord

Iris paradijsvogel vaas

Iris vaas Jugendstil

 

Iris theescherm Tiffany

 

Maria Trepp

www.passagenproject.com

Maneschijn/Corot/Utagawa Hiroshige

13 comments

In de Van Gogh-tentoonstelling “De kleuren van de nacht” hangen ook veel schilderijen van andere schilders die Van Gogh hebben beïnvloed. Zoals bijvoorbeeld Camille Corot, met ‘Maneschijn‘ van 1865.

Camille Corot Mondschein

Camille Corot Mondschein, Natur und Traum

Vincent van Gogh had grote bewondering voor Corot, en sprak over een “Corot-stemming” die werd getypeerd door intimiteit en mysterieuze stilte.

Meer
over de invloed die Japanse prenten op Van Gogh hadden. Hier is “De Shoei brug” van 1862 te zien ( Utagawa Hiroshige II), met de volle maan;  een prent die ook in Amsterdam te zien is, en  in bezit was van Van Gogh, net als de prent daaronder met de Saruwakacho theaterstraat (Hiroshige) onder de volle maan.

Utagawa HiroshigeII, De Shoei brug


Saruwakacho theaterstraat (Hiroshige)

En als laatste een zelfportret van mij, gisteravond ( 11 maart 2009) onder de volle maan.

 

 

‘De Japanse kunst is iets als de primitieven, als de Grieken, als onze oude Hollanders, Rembrandt, Potter, Hals, Vermeer, Van Ostade, Ruisdael. Dat kent geen einde.’
Vincent van Gogh aan zijn broer Theo, Arles, 15 juli 1888

 

De maan en Japan: De vertelling van Genji

no comment

De herfstmaan is de herfstmaan van weleer.
Hoe wreed de nevels die mij haar niet laten zien.”

Het was volle maan gisteren maar zij was achter wolken verborgen net zoals dit versje het beschrijft uit ‘Het verhaal van Genji’.

In het Leidse Sieboldhuis is tot 22 oktober een tentoonstelling te zien met Japanse prenten, manga en vertalingen rondom 1000 jaar ‘Vertelling van Genji’.

De vertelling van Genji is één van de belangrijkste culturele iconen van Japan door de eeuwen heen, en zonder twijfel het beroemdste meesterwerk uit de Japanse literatuurgeschiedenis.  Precies duizend jaar geleden maakte de schrijfster van dit klassieke verhaal, de hofdame Murasaki Shikibu, in haar dagboek voor het eerst melding van haar Genji [ =de ‘schitterende prins’]  aan het keizerlijk hof.
Poezie, schilderkunst, prenten, commentaartradities hebben zich in Japan vele eeuwen lang gericht op Genji – de schitterende prins- , en op Murasaki, de hofdame die dit verhaal schreef.

[Zie ook uitvoerig op Wikipedia over The Tale of Genji. ]

Het verhaal van Genji is in het Nederlands verschenen in een vertaling van H.C. ten Berge, titel “Avondgezichten”.
De maan komt er heel veel en vaak kijken in dit verhaal.

Hier een paar van de mooie illustraties uit het Sieboldhuis.


Schrijfster Murasaki in gedachten verzonken aan haar schrijftafel terwijl de maan zich weerspiegelt in het water.


Prins Genji en de herfstmaan


Hofdames en de herfstmaan

Ten slotte hier een kimono waarop het hele verhaal van Genji is afgebeeld:

 

 

‘De Japanse kunst is iets als de primitieven, als de Grieken, als onze oude Hollanders, Rembrandt, Potter, Hals, Vermeer, Van Ostade, Ruisdael. Dat kent geen einde.’
Vincent van Gogh aan zijn broer Theo, Arles, 15 juli 1888

 

Zie ook de tentoonstelling

Oost – West: Japan en japonisme

23.09.11_15.01.12 in het Van Goghmuseum Amsterdam

 

 

Natuur en literatuur: de nachtegaal

4 comments

In de duinen tussen Den Haag en Leiden (Meijendel, Berkheide) kan men s’avonds nu de nachtegaal horen, die graag haar nesten in de meidoorn bouwt…

Toen ik haiku’s zocht op de pioenroos kwam ik ook mooie haiku’s tegen op de nachtegaal ( uit J. van Tooren, Haiku- een jonge maan) :

De nachtegaal fluit
zijn kleine spitse snavel
helemaal open
(Buson)

Diep in de dalen,
omhuld door avondnevel
nog nachtegalen
(Shuaoshi)

Luister! als water,
vloeiend in slapende oren,
zingt de nachtegaal.
(Issa)

 

Meest recente berichten