Wetenschap Kunst Politiek

Neoconservatieve mythevormers

44 comments

[Vervolg op het thema martelen]: Volgens Hugh Gusterson worden de gevangenen van de oorlog tegen het terrorisme onderworpen aan vormen van geritualiseerd geweld die Amerika voorheen als oorlogsmisdaden bestreed, zie Oorlog tegen terreur terroriseert ons, de Volkskrant 10-11-2007.
Ook in een interview met Peter Giesen op 17-11 kwam Hugh Gusterson uitvoerig aan het woord.
Ik heb meteen zijn boek “Why America’s top pundits are wrong” gekocht- hoewel ik niet wist wat een “pundit” is.

Nu weet ik het, en ik denk: dat hebben we in Nederland ook!

Gusterson: “Pundit comes from the old Hindi word pandit, used to refer to a teacher of Indian religion and law.’ The Oxford English Dictionary defines a pun­dit as “an authority on a subject.” Merriam- Webster’s gives two defini­tions. The first-“a learned man; teacher” -echoes the Oxford English Dictionary. The second-“one who gives opinions in an authoritative manner” -is more to the point here. The pundits we discuss here are not particularly learned and are only superficially authorities on the subjects about which they write. Their skill lies not in detailed knowledge about their subject but in their ability, in an age of mass media and short atten­tion spans, to learn quickly about the broad contours of a wide range of subjects and to project confidence and authority in talking about them. Indeed, their skill often lies not in authoritative knowledge of their sub­ject but in their ability to hide their lack of authoritative knowledge.”

Gusterson verder: “Some of these pundits are based in universities, others are not, but they share an ability to reduce contro­versial issues to sound bites and, consequently, to harness the full power of the media to project their opinions.” ..”they draw on and embellish a loosely coherent set of myths about human nature and culture that have a strange staying power in American public discourse: that conflict between people of different cultures, races, or genders is inevitable; that biology is destiny; that culture is immutable; that terrible poverty, inequality, and suffering are natural; and that people in other societies who do not want to live just like Americans are afraid of “modernity. We have put together a book subjecting these pundits to cold, hard scrutiny because of our concern that, while their voices are often the loudest, they are not necessarily the wisest. Although they may be glibly persuasive writers with strong points of view, their writing is also dangerously simplistic and ideologically distorted. Pundit comes from the old Hindi word pandit, used to refer to a teacher of Indian religion and law..”

“To win and keep a wide audience, they have to hurl out bold ideas, make big generalizations, and speak colorfully. While they are expected to pepper their arguments with facts and infor­mation, they know that their audiences will not-and usually cannot ­judge them on their detailed knowledge of the subject at hand and will, instead, judge them on their ability to appear knowledgeable and be entertaining. This means that the pundits who thrive the most are those who cater to their audiences’ existing prejudices, rather than those who upend their easy assumptions about the world and challenge them to see the world from a new angle.”

Pundits, then, are modern-day mythmakers.”

“…they hold positions at famous universities, publish in mainstream news magazines and newspapers

“While they successfully present themselves as globally knowledgeable and reasonable commentators, the myths they promote exert a reac­tionary force in public life. Often based on stereotypes of other people, these myths hobble our ability to think critically or to empathize with dif­ferent kinds of people, and they have the effect of legitimating the status quo.”

Niet toevallig is een van de hoofd-pundits die Gusterson bekritiseert, juist  Samuel Huntington, de held van Afshin Ellian c.s., door Ellian zelfs instemmend aangehaald in zijn Leidse oratie.
Niet toevallig zijn de Nederlandse neocons ook grote aanhangers van het vooroordeel. In de eerste Edmund Burke -lezing verdedigt Burke-Star Roger Scruton in de geest van Edmund Burke het vooroordeel, alsmede de “provocerende verdediging” die Burke in dit verband onderneemt van het ‘vooroordeel’ – “de verzameling overtuigingen en ideeën … die instinctief in sociale wezens ontstaan”.

En de generalisaties –  pundit– trofee nr. 1 –  daar kan Paul Cliteur nooit genoeg van krijgen. Trots zegt Cliteur over zijn eigen doelstellingen: “Stigmatiseren is zeker ook de bedoeling!”[1] Paul Cliteur probeert zijn polariserende generalisaties te verkopen als wetenschap: “Wetenschap is generaliseren. Filosofie ook. Wie bij de particuliere geaardheid van de dingen wil blijven staan  zal nooit wetenschapper worden.”[2] Maar ook wie alleen maar of te veel generaliseert is geen goede wetenschapper. De wetenschap bestaat in een dialectisch proces dat afwisselend generaliseert en specificeert/differentieert. Wie over matschappelijke tegenstellingen alleen maar generaliseert, die polariseert en discrimineert.
De historica en antisemitisme-deskundige Evelien Gans over het stereotype van de gewelddadige moslims: ” Er is geen sprake van collectieve verantwoordelijkheid. Je moet het stempel niet op de hele groep drukken, die je daardoor isoleert en van je afstoot. Die voelt zich in een hoek gedreven en ten onrechte beschuldigd. Je kunt je bijvoorbeeld afvragen hoe terecht het was dat islamitische of moslimorganisaties zich openlijk distantieerden van de moord op Theo van Gogh. Daar gaat een idee van collectieve aansprakelijkheid aan vooraf.” .[3] Evelien Gans wijst er ook op dat de huidige haat tegen de moslims, die verkocht wordt als terechte angst voor geweld, goed aansluit bij oude stereotypen over de Arabieren. “De gewelddadige islamiet is wel degelijk een oud stereotype, dat overigens een connectie heeft met de historische werkelijkheid van de Arabische strijder.” [4] (De Leidse onderzoekers W.A.R. Shadid en P.S. van Kongingsveld hebben in hun boek De mythe van het islamitische gevaar (1992) een lange traditie van Europees anti-islamisme beschreven).

Ook het door o.a. Gusterson bekritiseerde begrip van het “islamofascisme is een door de neocons geliefde simplificatie en gevaarlijke ongenuanceerde generalisatie.

Zie ook mijn blog over ‘pundit’ Robert Kaplan en Twee hoofdstukken uit ‘Why America’s pundits are wrong’, die over Kaplan gaan, geschreven door de antropologen Tone Bringa en Catherine Besteman.

 


[1] Tegen de decadentie, p 41. [2] De onuitstaanbare leegte van links, Trouw 17-1-2004, http://www.civismundi.nl/Civis_Mundi_opinie/Cliteur_opinie_De_onuitstaanba/body_cliteur_opinie_de_onuitstaanba.html [3] In: Bart Top, Religie en verdraagzaamheid, p. 55. [4] In: Religie en verdraagzaamheid, p. 55.

Recente berichten

Categorieën

Tags

Archief