Pioenroos/Peony/ Paeonia Leidse Hortus
Pioenroos/Peony/ Paeonia Leidse Hortus 




Pioenroos/Peony/ Paeonia Leidse Hortus
Pioenroos/Peony/ Paeonia Leidse Hortus 




‘De Japanse kunst is iets als de primitieven, als de Grieken, als onze oude Hollanders, Rembrandt, Potter, Hals, Vermeer, Van Ostade, Ruisdael. Dat kent geen einde.’
Vincent van Gogh aan zijn broer Theo, Arles, 15 juli 1888
23.09.11_15.01.12 in het Van Goghmuseum Amsterdam
De Japanse tuin in Clingendael in Den Haag is weer geopend. Hier de Japanse brug met de Wisteria.

De Wisteria/ blauweregen is oorspronkelijk afkomstig uit Japan, en speelt in de Japanse cultuur een belangrijke rol in houtsneden, toneel, dans en poëzie.
Blogger Jacopone blijkt een ervaren vertaler van haiku’s te zijn, en uit zijn schat van haiku’s waarvan ik gebruik mag maken heb ik eentje over blauweregen gevist
waar de lentezon
onder gaat
een blauweregen
(Issa)
Ik ga bewust pas bij zonsondergang naar de Japanse tuin. Dan is het stil en het licht bijzonder intens.
In de Hortus in Leiden zijn prachtige exemplaren van de oude Wisteria’s te zien die de Duitse arts Philipp Franz von Siebold had mee gebracht.
Monet heeft verschillende schilderijen gemaakt van de blauweregen in zijn tuin, die over zijn Japanse voetbrug hing.



Monet (hier meer schilderijen van Monet)heeft zich voor zijn Wisteria-brug laten inspireren door prenten van Hiroshige.

Ik ben vertaler, maar het vertalen van poëzie is iets dat ik helemaal niet beheers.
Ik vind de discussie over poëzie en het vertalen ervan spannend en leuk. Op mijn laatste volle-maan blog heb ik zelf het vertalen van een gedichtje geprobeerd.

Prachtig straalt de maan.
Omgeven door vurige stralen
kijkt een gezicht met blauwe ogen
en blozende wangen
ons aan.
Ik krijg erg leuke reacties van Jacopone sr met een betere vertaling:
Als vuur schijnt ze alom, maar midden in,
Eer donkerblauw dan zwart,
Is daar het gezicht van een meisje
Haar vochtige wangen blozend onder mijn blik
Jacopone blijkt bovendien zelf vertaler van haiku’s te zijn. Hij was kritisch over een eerder door mij geplaatste nachtegaal-haiku. Het is nu weer nachtegalentijd.
In de duinen tussen Den Haag en Leiden (Meijendel, Berkheide) kan men s’avonds nu de nachtegaal horen, die graag haar nesten in de meidoorn bouwt…

Haiku’s op de nachtegaal (uit J. van Tooren, Haiku- een jonge maan):
De nachtegaal fluit
zijn kleine spitse snavel
helemaal open
(Buson)
Diep in de dalen,
omhuld door avondnevel
nog nachtegalen
(Shuaoshi)
Luister! als water,
vloeiend in slapende oren,
zingt de nachtegaal.
(Issa)
Jacopone schrifjt over de eerste haiku uit deze reeks:
“De eerste, van Buson, vind ik niet correct vertaald. Hij is illustratief voor het geforceerd vertalen in de reeks 5 – 7 – 5:
De nachtegaal fluit
zijn kleine spitse snavel
helemaal open
Blyth vertaalt hem als:
The uguisu is singing
Its small mouth
Open
Ik [Jacopone sr] zou hem vertalen als:
de rietzanger zingt
zijn kleine bek
wagenwijd open
Ik vond het ritme in Jacopones vertaling mooier, al verliezen we dan wel de nachtegaal.


In de duinen tussen Den Haag en Leiden (Meijendel, Berkheide) kan men s’avonds nu de nachtegaal horen, die graag haar nesten in de meidoorn bouwt…
Toen ik haiku’s zocht op de pioenroos kwam ik ook mooie haiku’s tegen op de nachtegaal ( uit J. van Tooren, Haiku- een jonge maan) :
De nachtegaal fluit
zijn kleine spitse snavel
helemaal open
(Buson)
Diep in de dalen,
omhuld door avondnevel
nog nachtegalen
(Shuaoshi)
Luister! als water,
vloeiend in slapende oren,
zingt de nachtegaal.
(Issa)

Pioenroos/Peony/ Paeonia Leidse Hortus 2009

Pioenroos/Peony/ Paeonia Leidse Hortus 2009
Deze schitterende pioenrozen in de tuin van mijn vriendin lieten me zoeken naar literatuur over pioenrozen. Gevonden: Bertus Aafjes, De vertrapte pioenrozen, Pearl S. Buck, Peony, en, het mooist: veel haiku’s op pioenrozen.
Bertus Aafjes heeft in zijn verhaal een paar zeer mooie haiku’s vertaald, zoals deze van Kiorokoe:
Op het punt te gaan bloeien
ademt de pioenroos
een regenboog uit
En van de Engelse vertalingen van haiku’s vind ik deze van Basho het mooist:
How reluctantly
the bee emerges from deep
within the peony
