Kunst Wetenschap Politiek

Koud, regen.
Spit in mijn rug.
Hond mag niet eten
vanwege operatie vandaag.

Oh bahhhhhh.


Ik houd me redelijk vrolijk met mijn passiebloemen count down.
Ze geven het nog niet op.
Echt waar.
Minimaal zes heb ik vanochtend gezien door natte brillenglazen.



Passiebloem, Leiden 4 nov 2009

Ik maak nu elke dag foto’s en zal hier nog de laatste dag vermelden dat er passiebloemen waren (met foto!)


Jan Toorop, Novembermiddag, 1885

Nu te zien in het Gemeentemuseum Den Haag in  ”Voorbij de horizon”


———————————————————————–

6 nov 2009 Passiebloem Leiden

Twee mooie moderne schilderijen van de duinen waren te zien in het Haagse Gemeentemuseum ( ‘De XXste eeuw’)



Jan Toorop, Duinen en zee in Zoutelande, 1907

Piet Mondriaan, Duin II, 1909

Toorop en Mondriaan waren van af 1908 beviend met elkaar. Toorop was bekend met het pointillisme van Seurat, en dat is hier op deze schilderijen ook terug te zien.

Hier nog een vrij onbekend schilderij van Vincent van Gogh met duinen:

Vincent van Gogh, Duinen, 1882

In de tentonstelling “Voorbij de horizon” (tot 7 februari 2010) in het Gemeentemuseum Den Haag hangen meerdere schitterende duin-schilderijen van Mondriaan.

“Felgekleurd, stemmig, woest, vriendelijk, vlak, glooiend, figuratief, abstract twee- én driedimensionaal: het landschap doet zich in de moderne kunst op vele manieren voor. Van landschappen vol dramatiek en emotie in de romantiek tot volledig abstracte werken in de jaren zestig van de twintigste eeuw, waarbij de land art kunstenaars het fysieke landschap gebruiken als drager voor een kunstwerk. De tentoonstelling Voorbij de horizon toont hoe de verbeelding van het landschap de laatste twee eeuwen is veranderd en hoe de manier waarop het landschap werd weergegeven exemplarisch was voor de gedachten over kunst en de verbeelding van de realiteit in een bepaalde tijdgeest.
Mondriaan vervaardigde aan het begin van de twintigste eeuw enkele zonovergoten luministische duinlandschappen. In deze werken experimenteerde hij met de weergave van licht, zowel boven de horizon als gereflecteerd in zee.”

“Duin I”, “DuinII”en “Duin III” hangen hier naast elkaar:


Piet Mondriaan, Duin I



Piet Mondriaan, Duin II


Piet Mondriaan,  Duin III

In de tentoonstelling “Cézanne Picasso Mondriaan in nieuw perspectief”,  ook in het Haagse Gemeentemuseum, zijn twee schitternde duinlandschappen van Mondriaan  in zeer groot formaat te zien:



Piet Mondriaan, Duinen bij domburg, 1910



Piet Mondriaan, Duinlandschap, 1911

Uit de Catalogus bij de tentoonstelling:

“[..] Duinlandschap is een [..] voorbeeld van wat Modriaan begreep als ‘kubisme’.
Zoals in het luminisme de schildertoets, de kleur, uit elkaar genomen en ‘gedivisioneerd’ werd (zoals dat heette), zo ‘divisioneerde’ Mondriaan de vorm van het uitge­strekte en kale duingebied bij Vrouwenpolder, met uitzicht over het Veerse gat op de kust van Noord-­Beveland. De opbouw van deze voorstelling is een combinatie van schichtige hardgroene en fel blauwe driehoeken, doorschoten met zacht violette banen,in de lucht voor de wolken en in het landschap voor de duinen.
Opvallend zijn de vinnige, korte, evenwijdig lopende verfstreken waaruit alle facetten zijn opge­bouwd. Met name de harde combinatie van het blauw en het groen bracht hem in de buurt van de door hem bewonderde Van Dongen en van Sluijters. Ook zij maakten in hun recente werk gebruik van die harde, vlakke kleurencombinatie. Maar juist de ontstane afwijking van de natuurlijke vorm bracht Mondriaan in Duinlandschap ook dicht in de buurt van een streven naar abstractheid, van meer en meer vergeestelijking. Want het moderne, het vergeestelijkte, moet zich niet alleen in symbolen, maar ook in lijnen openbaren.” ( p 64)

en hier nog een duinlandschap van Paul Klee:



Paul Klee duinlandschap

———————————————————–

In de tentoonstelling
Jozef en Isaac Israels kwam ik een ingetogen schilderij van een maannacht tegen, van Jozef Israels uit 1905.

Dan was er de tentoonstelling ‘XXste eeuw’:
Hier de ´Maannacht´ van de Vlaamse expressionist Gustave de Smet uit 1917.

En de kleurrijke ´Maannacht II Laren´ van Jan Sluijters uit 1911.

Ik zoek mijn vernieuwing
niet in het ochtendgloren
Ik zal spelen en dromen
in de avondschemering


Willem Mesdag, Schemering [ Gemeentemuseum Den Haag 'XXste eeuw']

Herman Gorter, Ik zat eens heel alleen te spelen

“Ik zat eens heel alleen te spelen
op een gedachteharp, de kelen
van schemering en duisternis om mij
fluisterden liedjes, het leek tooverij.

Mijn vingers en mijn oogen teeder gleeden
langs gele snaren, boven en beneden
bleven ze langer, want ik wist niet wat
ver achter in gedachtenvlakte zat.

Een kinderbeeldje, dat is òpgerezen
zwierig in haar gewaad, ze had te lezen
gezeten in haar vreemd gedachtenboek,
nu stond ze in een geelen rimpeldoek.

Nu kwam ze dichter bij, we zijn gekomen
midden ter vlakte onder heel wat boomen,
we spraken niet, want boven zei de wind
al mijn gedachten en die van het kind.

Maar te dansen zijn we wel gegaan
heen en weer, op en neer, een lange baan
van luchtige passen, voeten beurteling
omhoog, omlaag, als rozenbuiteling.

Te dansen zooals twee rozen gaan
rozeroode rozen tusschen groene blaan
samen gesproten van uit eene steel,
twee windewiegelingen, geen geheel
maar altijd twee, hoewel ze ongescheiden
het leven doordansen met hun roode beiden.

Zoo dansten wij, mijn vingers scholen in
‘t geelglimmende fluweel, een diepen zin
voelden ze daar van ‘t levende dat edel
in ‘t gele woonde, en de windevedel
blies uit een adem van een gele stof
zooals een zonneschijn in bloemehof.

Wij zeiden altijd niets maar sprongen om ons om -
haar gouden oogen fonkelden, haar lippen bleven stom -
de wind zei àl gedachten en de dansemaat
die fonkelde in diamant op haar gelaat.

Maar eind’lijk zei ze goeien dag en is weer weggegaan,
op hare lippen danste lach, haar kleed was als de maan
zoo flikkerend om ‘t dansend lijf, zoo sprong ze heel, heel ver,
zooals de gouden maan eerst, toen zooals de gouden ster.

Ik ben zooals een oosterster, zij tintelt in het westen,
wij tweeën vogels weten wel de takken onzer nesten,
wij komen nog wel weer te saam, is het niet, is het niet,
dansende liefste, liefste, liefste, op windelied?

Maar onderwijl zit ik te spelen
op een gedachteharp, de kelen
van schemering en duisternis om mij
fluisteren liedjes, het lijkt tooverij.”

‘Ach, alle liefde is liefde voor denkbeelden, dat kan niet anders. Het is zoo mooi op de wereld, in elk hoofd een wereld, een beeld van andere dingen’. – ‘Ik heb aandrang om wat te zeggen, om buiten mezelf te gaan naar niet bestaande, verbeelde dingen’.

Beide citaten zijn uit brieven van Gorter, 1887 of 1888

Schemering in Katwijk gisteravond, 17.10

Nu te zien in het Gemeentemuseum Den Haag, in de tentoonstelling "Voorbij de horizon":
Twee bijzondere schilderijen van Jacoba van Heemskerck

 
jacoba van heemskerck, beeld_nr33 (zee met schepen), 1915
 
 

 
jacoba van heemskerck, compositie met blauwe bomen, 1920
 
 
ook in de tentoonstelling xxste eeuw  waren vier mooie schilderijen van jacoba van heemskerck te zien (over wie ingrid van den berg eerder uitvoerig heeft geblogged).

Vliegdennenbos, 1908

Twee bomen, 1910

Compositie no.1, 1912

Beeld no.65, 1917

In het Haagse Gemeentemuseum waren in 2008 een groot aantal bustes van Ah Xian te zien.

Ah Xian projecteert de hele wereld en ook grote delen van Chinese mythologie en cultuur op deze bustes,  die wondermooi in de omgeving van de stijlkamers van het Gemeentemuseum passen.

Ah Xian mengt Oosterse en Westerse elementen in zijn bustes.
De buste maakt onderdeel uit van een Westerse portrettraditie, terwijl de schilderingen ontleend zijn aan Chinese decoratieve tradities: draken, vogels, bloemen, landschappen, erotische motieven.

De verzieringen lijken hier en daar op tatoeages.

In mijn vorige blog heb ik het fabeldier eenhoorn beschreven, dat zowel in de Chinese alsook in de Westerse traditie een belangrijke rol speelt.  Ah Xian laat op op zijn bustes de feniks

Ah Xian, erotische voorstellingen

Ah Xian, honderd kinderen

Vertalen Duits Vertaalbureau Duits

.