Wetenschap Kunst Politiek

De hand als zelfportret: Meret Oppenheim, Lucebert

15 comments

Paul Depondt bespreekt  in de Volkskrant het boek van de Antwerpse verzamelaar Ronny Van de Velde ‘Artists’ handbook’: “Elke hand is een zelfportret, een hand is – zoals je dat wel eens leest – ook de trouwe dienaar van de muze. De afdruk van een hand (of een voet) is een signatuur.”

Ik weet niet of Meret Oppenheim ook afgebeeld staat op een van  de 600 pagina’s bij Van de Velde. Het artikel is een uitnodiging voor mij om de hand te laten zien die Meret Oppenheim heeft gemaakt. In een collage laat zij hand en toren een woorden.

Die Hand ( Turm) 1933/1964/1982

Wat opvalt: de hand is verminkt: de vingers afgesneden, de belangrijke duim ( die de mens tot mens maakt) ontbreekt.

De toren is geen zelfbewuste Toren van Babel.

Oppenheims toren is een reflectie op het menselijk gebrek, en toch trots en vrolijk door de kleuren en de blokken, die misschien een kind heeft opgestapeld.

 

De afdruk van een hand (of een voet) is een signatuur

Dat pas ook erg goed bij mijn recente blog Zand

En
mijn hand
schrijft tekens
in het zand….



 

En hier expressieve handen van Lucebert

Lucebert, handen, 1950

Tags: , , , ,

15 Responses to “De hand als zelfportret: Meret Oppenheim, Lucebert”

  1. fredvanderwal schreef:

    Avatar van fredvanderwalIntelligent betoog. Je voert elke keer nieuwe gezichtspunten en invalshoeken aan; Aanbeffer dus!

  2. jan bouma schreef:

    Avatar van jan bouma@maria
    verbreek de Ring!
    hij is leeg; ’t ding!

  3. herman de winter schreef:

    Avatar van herman de winter

    Nou die hand zal wel goed bij je verdere persoon passen. Klein, sterk, beetje mollig; wat knellende ring. Schone, korte nagels.
    Type no-fuzz-hand. Hiermee kun je een treffende oorvijg uitdelen denk ik. Maar hij lijkt me ook uitermate geschikt om schoon te maken of aardappels te koken. Ik wed dat de eigenaar een goede (dus niet-geëmancipeerde, let wel) huisvrouw kon zijn.

  4. jan bouma schreef:

    Avatar van jan bouma@herman
    Je bent toch praktischer dan ik dacht; Maria en errepels..; voor de rest ben ik het met je eens hoor.

  5. maria schreef:

    Avatar van mariaHerman, niet slecht.

    Toch beschrijf je maar één van mijn vele kanten.

    Je hebt eerder een paar van mijn andere kanten ook uitstekend beschreven.

    Een andere kant van mij is die van de omwegen makende en dus extravagante vrouw.

    In mijn dada-tekstcollage http://www.passagenproject.com/ontdekking2.rtf beschrijf ik mijn alter ego als volgt:

    „Tyrannosaurorum regina, de spetterende sputterende spottende spugende spelende spillende Sperling, de spinnende spil der angsthazen, die drückebergerische Draufgängerin, Bärenhäuterin, die Nürnberger Nutz-knackerin, het nootlotje, zwarte Pieta, Rachekönigin der Nacht, Rainbow Warrior, für Enschede verantwortliche Brandstifterhexe, die zurückgebliebene Europa, Mara de Kleine, alma Maia, Moeder Collage, das häßliche Fischweib, die alte Tepp.“

    Het „Fischweib“ is afkomstig van een waanzinnig leuke Maria Stuart-Parodie van Bertolt Brecht.
    Het „Fischweib" is ook ongeveer wat jij beschrijft.
    Eerder deze week wird ik door iemand neergezet als „molenaarsdochter“, wat in zo verre helemaal niet slecht is als mijn grootmoeder echt een molenaarsdochter was….

    Reactie is geredigeerd

  6. herman de winter schreef:

    Avatar van herman de winter> Toch beschrijf je maar één van mijn vele kanten.

    Elementary my dear Trapson. Vergeef me, maar ik keek naar een hand. Vanwege het raadsel van de hand weetjewel. Molenaarsdochter past daarin eigenlijk beter dan viswijf. Hmm.
    Je hebt freilich ook het raadsel van de sluier, van de slang, van het gezicht, van de letters enz. Maar dat zijn weer andere verhalen.

    Brecht ja. Seeräuberjenny. Hildegard Knef. Zelfbetrokkenheid. Maar móóie zelfbetrokkenheid.

    Für mich soll’s rote Rosen regnen

    Mit sechszehn
    Mit sechszehn sagte ich still
    Ich will
    Ich will groß sein
    Will siegen
    Will froh sein
    Nie lügen

    Mit sechszehn
    Mit sechszehn sagte ich still
    Ich will
    Ich will alles
    Oder nichts

    Für mich soll’s rote Rosen regnen
    Mir sollten sämtliche Wunder begegnen
    Die Welt sollte sich umgestalten
    Und ihre Sorgen für sich behalten

    Und später
    Später sagte ich noch
    Ich möcht
    Verstehen
    Viel sehen
    Erfahren
    Bewahren

    Und später
    Und später sagte ich noch
    Ich möcht
    Nicht allein sein
    Und doch frei sein

    Für mich solls rote Rosen regnen
    Mir sollten sämtliche Wunder begegnen
    Das Glück sollte sich so verhalten
    Es soll mein Schicksal mit Liebe verwalten

    Und heute
    Heute sage ich still
    Ich sollt
    Mich fügen
    Begnügen
    Oh ich kann mich nicht fügen
    Kann mich nicht begnügen
    Ich will immer auch siegen
    Ich will alles
    Alles oder nichts

    Für mich sollts roten Rosen regnen
    Mir sollten ganz neue Wunder begegnen
    Die Welt sollte sich umgestalten
    Und dem was erwartet
    Das meist behalten

    Für mich sollts rote Rosen regnen
    Mir sollten sämtliche Wunder begegnen
    Die Welt sollte sich umgestalten
    Und ihre Sorgen für sich behalten

    Ich will
    ich will

    http://video.google.nl/videoplay?docid=-6813201883718340795&q
    =hildegard+knef&total=175&start=0&num=10&so=0&type=search&plindex=0

  7. maria schreef:

    Avatar van mariaMit sechzehn
    hab ik staunend
    Hundertwasser gesehen.

    Brecht, Moeder Courage ( een andere variante op wat in het rozenlied verteld wordt) :

    "Das Lied von der großen Kapitulation"
    Einst, im Lenze meiner jungen Jahre
    Dacht auch ich, dass ich was ganz Besondres bin.
    (Nicht wie jede beliebige Häuslertochter, mit meinem Aussehn und Talent und meinem Drang nach Höherem!)
    Und bestellt meine Suppe ohne Haare
    Und von mir, sie hattens kein Gewinn.
    (Alles oder nix, jedenfalls nicht den Nächstbesten, jeder ist seines Glückes Schmied, ich lass mir keine Vorschriften machen!)
    Doch vom Dach ein Star
    Pfiff: wart paar Jahr!
    Und du marschierst in der Kapell
    Im Gleichschritt, langsam oder schnell
    Und bläsest deinen kleinen Ton:
    Jetzt kommt er schon.
    Und jetzt das Ganze schwenkt!
    Der Mensch denkt: Gott lenkt.
    Keine Red davon!
    Und bevor das Jahr war abgefahren
    Lernte ich zu schlucken meine Medizin.
    (Zwei Kinder aufm Hals und bei dem Brotpreis und was alles verlangt wird!)
    Als sie einmal mit mir fix und fertig waren
    Hatten sie mich auf dem Arsch und auf den Knien.
    (Man muss sich stelln mit den Leuten, eine Hand wäscht die andere, mit dem Kopf kann man nicht durch die Wand.)
    Und vom Dach der Star
    Pfiff: noch kein Jahr!
    Und sie marschiert in der Kapell
    Im Gleichschritt, langsam oder schnell
    Und bläset ihren kleinen Ton:
    Jetzt kommt er schon.
    Und jetzt das Ganze schwenkt!
    Der Mensch denkt: Gott lenkt.
    Keine Red davon!
    Viele sah ich schon den Himmel stürmen
    Und kein Stern war ihnen groß und weit genug.
    (Der Tüchtige schafft es, wo ein Wille ist, ist ein Weg, wir werden den Laden schon schmeißen.)
    Doch sie fühlten bald beim Berg-auf-Berge-Türmen
    Wie doch schwer man schon an einem Strohhut trug.
    (Man muss sich nach der Decke strecken.)
    Und vom Dach der Star
    Pfeift: wart paar Jahr!
    Und sie marschieren in der Kapell
    Im Gleichschritt, langsam oder schnell
    Und blasen ihren kleinen Ton:
    Jetzt kommt er schon.
    Und jetzt das Ganze schwenkt!
    Der Mensch denkt: Gott lenkt.
    Keine Red davon!“

    en..eh…
    erg leuk om rode rozen te krijgen.
    Reactie is geredigeerd

  8. herman de winter schreef:

    Avatar van herman de winter
    Geweldige tekst.

    Soort gevangen burgerlijkheid in gezegden. Tijdloos ook. Jeder ist seines Glückes Schmied. Ik heb dat van de week nog iemand gewoon horen zeggen. Een heiden ongetwijfeld.

    Mit sechzehn. 1968. Ik zat toen op het Bernardinuscollege in Heerlen. Drie atheneum als ik het goed, want het jaar daarvoor bleef ik zitten op de hbs (het was zo’n experimenteerschool voor de mammoetwet van Cals).
    Vreemd genoeg hoorden de paters die de tent runden niet bij de Bernardijnen maar bij de Franciscanen. Een tamelijk rare sekte. Jeweetwel, dikke buik, bruine pij met knopen en blote voeten in vietcongsandalen.

    Ik was in die tijd al zeker tien keer dodelijk verliefd geweest op jan en alleman en dat is achteraf jammer. Want hoe ouder je wordt, hoe minder vaak je verliefd wordt. Alsof er een doos aan verliefdheden was, die gewoon leeg kon gaan.
    Maar goed, zeg maar eens tegen een zestienjarige om wat zuiniger met zijn/haar liefjes om te springen. Succes!

  9. maria schreef:

    Avatar van mariaWat een onzin over verliefdheid.
    Volgens mij juist andersom: hoe meer verliefd, hoe meer verliefd.

    Kan pas morgen avond weer bloggen.

  10. Helena schreef:

    Avatar van HelenaJa ik zag dat stuk ook in de krant staan. Apart, Oppenheims toren. Ken ik niet (Meret Oppenheim ken ik dus ook niet).
    Mooie handen Maria! Geen nep in ieder geval. Puur!

  11. herman de winter schreef:

    Avatar van herman de winter
    > onzin, hoe meer verliefd, hoe meer verliefd

    Aha, kennelijk heeft niet iedereen een doos verliefdheden die langzaam leegraakt met het verstrijken der jaren. Dus het wisselt per persoon zou ik concluderen.
    Is het niet erg vermoeiend dan Maria? Hoe hou je dat vol?

  12. maria schreef:

    Avatar van mariaIk hou het vol.. Herman…door de leuke reacties van mensen als jou.

    Ik zou een leven zonder verliefdheid daarentegen nooit volhouden.

    Veel mensen lijden onder depressie of burnout, maar dat is eigenlijk niets anders dan "niet verliefd zijn".

    Wat zeg je van deze theorie??

    Ik zit net met Hundertwasser te puzzelen, na een superleuke dag in het Museum Beelden aan Zee, fantastische tentoonstelling van Israelische kunstenaars.

    Twee video’s hebben mij geinspireerd tot nadoen .. op mijn manier dan…

    Reactie is geredigeerd

  13. herman de winter schreef:

    Avatar van herman de winter

    Aardige theorie zou ik zeggen. Hij voldoet aan allerlei logische controles. Er zijn natuurlijk wat definitieproblemen, maar inderdaad, niemand die verliefd is meldt ooit een burn-out, depressie of aanstaande zelfmoord. Dus als je het aantal verliefdheden kon opschroeven, zouden er beslist minder klanten zijn voor de pillenjongens.

    Ik ben overtuigd. Laat iedereen meteen zijn laatste verliefdheid inzetten om daarna te kunnen constateren dat de doos gewoon nooit leegraakt. Verliefdheden op de bodem zijn als koppen van de Hydra. Je consumeert er eentje en er groeien er twee.

  14. jan bouma schreef:

    Avatar van jan bouma@Maria
    Ik hou van het ongelooflijke toeval; ik sla ’n boek open en ik had me voorgenomen de eerste de beste tekst toepasselijk te verklaren voor jou.. Wat lees ik?

    "Dann sind also die Frauen nicht gleich?"
    – Durchaus nicht!
    "In keiner Beziehung?"
    – In keiner Beziehung
    "Das ist merkwürdig! Worin unterscheiden sie sich denn?"
    – In allem
    "Im Körper?"
    – Gewiss, im Körper
    "Im ganzen Körper?"
    – Im ganzen Körper
    "Und worin noch?"
    – Ja, in ihrem Liebkosungen, in ihren Worten, in den geringsten Kleinigkeiten, die sie äussern.
    etc. etc.
    dan over de mannen:
    "Sind nun Männer auch verschieden?"
    – Das weiss ich nicht.
    "Das weisst du nicht?"
    – Nein.

    Het blijkt uit een verhaal van Guy de Maupassant: Unbedacht.
    fascinerend…

  15. maria schreef:

    Avatar van mariaHerman, Jan…
    Bedankt.

    Ik houd van de liefde en de toeval.

    De toeval heeft me al meer dan één keer een heimelijk geliefde man voor de voeten geworpen.

    Zonder de liefde en de toeval was ik nergens.

Leave a Reply



Meest recente berichten